DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite bozukluğunun üç tipi
vardır...
- Dikkat eksikliği / Hiperaktivite Bozukluğu Birleşik tip; Dikkatsizlik,
hiperaktivite (aşırı
hareketlilik) ve impulsivite (dürtüsellik) bir arada görülmektedir.
- Dikkat eksikliği / Hiperaktivite Bozukluğu-Dikkatsizliğin önde geldiği
tip; Dikkatsizliğin ön
planda olduğu görülmektedir.
- Dikkat eksikliği / Hiperaktivite Bozukluğu-Hiperaktivite-İmpulsivitenin
önde geldiği tip
Dikkatini ayrıntılara verememe, okul ödevlerinde , derslerde ve diğer
etkinliklerde dikkatsizce
hatalar yapma, dikkatin dağılması, verilen işin-görevin tamamlanamaması,
oyuncak ve eşyaların
kaybedilmesi, dikkatin dış uyaranlarla çok kolay dağılması, unutkanlık,
kendisiyle
konuşulduğunda dinlemiyormuş gibi hissedilmesi belirtilerini içerir.
Hiperaktivite (Aşırı Hareketlilik)
Ellerin-ayakların kıpır-kıpır olması , sürekli hareketlilik (koşma ,
tırmanma), sakin zaman
geçirme-oyun oynama zorluğunun olması , çok konuşma belirtilerini içermektedir.
İmpulsivite (Dürtüsellik)
Sırasını bekleme güçlüğü, başkalarının sözünü kesme, oyunun arasına
girme, sorulan soru
tamamlanmadan cevabını verme belirtilerini içerir. Bu semptomların 7
yaşından önce de
bulunması, en az iki ortamda (okulda- evde) bu belirtilerin olması,
kişinin veya çocuğun günlük
yaşantısını bozacak derecede olması gerekmektedir.
Davranım bozukluğu, karşı gelme bozukluğu, öğrenme güçlüğü, depresyon
gibi psikiyatrik
rahatsızlıklar ADHD’ye eşlik edebilmektedir. Görülme sıklığı cinsiyete
göre farklılık
göstermektedir. Erkeklerde kızlara oranla 3 kat daha yüksek oranda rastlandığı
görülmektedir.
İstatistiklere göre; erkeklerde, hiperaktivite- dürtüsellik- dikkat
eksikliği gösteren birleşik tip,
kızlarda ise dikkat eksikliğinin ön planda olduğu tip daha yoğun görülmektedir.
ADHD’nin nedenleri araştırıldığında, bu kişilerin beynin ön bölümünde
ve bu bölümle ilişkili beyin
yapılarında normalden düşük kanlanma ve şeker kullanımı bulunduğu ve
yine ADHD olan
çocukların yakın akrabaları arasında ADHD, davranım bozukluğu, antisosyal
özellikler,
depresyon, alkolizm ve madde kullanımı gibi psikiyatrik sorunların sık
görüldüğü tespit edilmiştir.
ADHD’yi etkileyen psikososyal etkenler, temel bir etkiden çok hazırlayan
ve problemin ortaya
çıkışını hızlandıran sebepler olarak ele alınabilir. Ailede geçimsizlik,
parçalanmış aile, aile
tutumlarındaki bozukluk, yetişme yurdunda yetişen çocuklarda duygusal
yoksunluğa bağlı olarak
geliştiği ileri sürülmektedir.
Tedavi
Tıbbi tedavi, psikostimülan ilaçların kullanımı, anne-baba eğitimi,
öğretmen eğitimi desteği, özel
eğitim çalışmaları, davranış terapisi birlikte yürütülmektedir.